Chính quyền các địa phương tại Trung Quốc đang tích cực huy động bộ máy quản lý để tài trợ cho làn sóng khởi nghiệp mới mang tên “công ty một người” (One-Person Companies – OPC) – các doanh nghiệp vận hành bởi một sáng lập viên duy nhất nhờ sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo (AI). Đây là chiến lược quy mô lớn nhằm đẩy nhanh việc ứng dụng AI trong toàn bộ nền kinh tế, đồng thời tạo ra hướng đi mới cho lực lượng lao động ngành công nghệ đang đối mặt với nguy cơ sa thải.
Nhờ sự phát triển của các công cụ tự động hóa AI như công cụ lập trình vibe-coding hay công cụ tạo video, các cá nhân giờ đây có thể tự xây dựng và vận hành sản phẩm công nghệ mà không cần đến vốn đầu tư mạo hiểm hay nhân sự. Nhằm thu hút lực lượng này, các địa phương đang ráo riết biến các tòa nhà văn phòng và trung tâm dữ liệu nhàn rỗi thành các khu ươm tạo miễn phí, đồng thời cung cấp căn hộ miễn phí, ưu đãi chi phí năng lượng tính toán và các khoản vay đặc biệt.
Cuộc đua bắt đầu bùng nổ từ tháng 11/2025 khi thành phố Tô Châu đặt mục tiêu xây dựng 30 “cộng đồng OPC” và ươm tạo 1.000 doanh nghiệp một người vào năm 2028. Tiếp đó, quận Phố Đông (Thượng Hải) đề xuất hỗ trợ chi phí tính toán lên tới 300.000 Nhân dân tệ (khoảng 44.000 USD) cho mỗi dự án, trong khi thành phố Vũ Hán đưa ra các khoản vay ưu đãi và cam kết bù đắp một phần tổn thất nếu doanh nghiệp vỡ nợ.
Khác với mô hình tại Thung lũng Silicon vốn phụ thuộc chủ yếu vào các quỹ đầu tư mạo hiểm, Trung Quốc thúc đẩy AI bằng chính sách và nguồn vốn nhà nước. PGS. Lin Zhang từ Đại học New Hampshire nhận định: “Trung Quốc giống như một Thung lũng Silicon khổng lồ. Khi một công nghệ mới xuất hiện, toàn bộ hệ thống quản lý sẽ được huy động để phát triển nó.”
Các trung tâm ươm tạo OPC hiện đang mọc lên khắp cả nước, bao gồm cả mô hình mở rộng dành cho các nhóm nhỏ từ 2–3 người. Bên cạnh việc miễn phí không gian làm việc, các nơi này còn giúp kết nối các dự án AI với nhà cung cấp và khách hàng tiềm năng. Ngoài ra, việc cấp bù chi phí cho OPC cũng là giải pháp giúp chính quyền địa phương tối ưu hóa các trung tâm dữ liệu nhàn rỗi vốn được xây dựng ồ ạt thời gian qua.
Dù giới đầu tư mạo hiểm cho rằng phần lớn các OPC khó phát triển thành các doanh nghiệp quy mô lớn, chính sách ưu đãi này vẫn tạo động lực mạnh mẽ cho người lao động công nghệ. Với những lập trình viên tự do, AI và các gói hỗ trợ từ chính phủ đang mở ra cơ hội tự chủ sự nghiệp, biến AI từ nguy cơ thay thế con người thành công cụ đắc lực để khởi nghiệp.
Theo Rest Of World
